SOSYAL MEDYA BAĞIMLILIĞI

s-28aa0d9d1a49755ae5b5cc76c34e7954a374efee

SOSYAL MEDYA BAĞIMLILIĞI

SOSYAL MEDYADAN ZEVK ALABİLİR VE GÜNLÜK OLARAK KULLANABİLİRSİNİZ, ANCAK ONA “BAĞIMLI MISINIZ”?

Arkadaşlarınız ve sevdiklerinizle bağlantı kurmak, video izlemek için sosyal medyayı kullanıyor olabilirsiniz. Bakıldığında zararsız bir durum yok gibi. Öyleyse, görünüşte zararsız bir hobi olan sosyal medya kullanımı nasıl bir “bağımlılığa” dönüşüyor?

Diğer davranışsal bağımlılıklarda olduğu gibi(alışveriş, kumar), sosyal medyayı kullanmak beyninizi zararlı şekillerde etkiliyor. Sanal dünyadaki beğeniler, yorumlar, ilgilerimize göre hazırlanmış içerikler hoşumuza giderek beynimizde dopamin üretiyor. Salgılanan dopamin sayesinde beynimizin ödül-haz merkezi çalışıyor ve her sosyal medyaya girdiğimizde farkında olmadan kendimizi ödüllendirilmiş hissediyoruz. İlerleyen günlerde ellerimiz bir alışkanlık gibi her boş anda sosyal medyaya doğru gidiyor. Zamanla daha fazla dopamin için uzun sürelerce sosyal medyada kalıyor, yararlı olabilecek sosyal medyayı zorlayıcı ve aşırı kullanmış hale geliyoruz.

Sosyal medyanın bir diğer zararı ise, kendinizi tanımadığınız kişilerin hayatlarını izlerken bulabileceğiniz gerçeği. Arka planında ne olduğunu bilmeden baktığınız gönderiler, resimler ve videolar arasında gezinmeye o kadar alışabilirsiniz ki, gerçek dünyada önemi olmayan şeylere kendinizi kaptırabilirsiniz. İzlediğiniz insanlar kadar mutlu, onlar gibi giyinen, onlar gibi davranan insanlar olabilirsiniz. Zamanla benliğinizden farklı birine dönüşebilirsiniz. 🙁

Sosyal medyayı kullanan herkes bağımlılık geliştirmez. Sosyal medyadan uzak kaldığınız zaman aklınıza ilk iş hesaplarınıza girmek oluyorsa, internete erişmediğiniz zaman kendinizi tedirgin hissediyorsanız, 5 dakika bakacağım deyip farkında olmadan sosyal medyada saatlerce zaman geçiriyorsanız bağımlılık geliştirmeye başlıyor olabilirsiniz. Sosyal medya bağımlısı olup olmadığını nasıl anlarsınız?

Sosyal medya bağımlılığı ile zevk aldığınız bir alışkanlık arasında birkaç temel fark vardır.

 Sosyal medyanın aşırı kullanımının ailenize veya ders çalışmanıza olumsuz etkileri oluyor mu? (Örneğin, ödevleri yetiştirememek, uykusuz kalmak)
 Arkadaşlarınızla ve ailenizle vakit geçirmek gibi aktiviteler sırasında bile sık sık telefonunuzu veya sosyal medyanızı kontrol ediyor musun?
 Sorunlarla başa çıkmanın bir yolu olarak sosyal medyaya mı danışıyorsunuz?
 Sosyal medyayı kullanmadığınız zamanlarda huzursuzluk ve sinirlilik hali hissediyor musunuz?
 Sosyal medyadan uzak kaldığınız sürede ilk iş olarak sosyal medyaya geri dönme ihtiyacınız var mı?

Yukarıdaki maddelere cevabınız evet ise sosyal medya kullanımı konusunda problemler yaşıyor olabilirsiniz. 🙁

SOSYAL MEDYA KULLANIMINI NASIL AZALTABİLİRSİNİZ?

İster sosyal medya bağımlılığınız olsun ister sadece sosyal medyayı olması gerekenden fazla kullanıyor olun. İyi haber, genel kullanımınızı azaltmaya yardımcı olabilecek birden fazla yol var. 🙂

Sosyal medya uygulamalarınızı akıllı telefonunuzdan silebilir, çok gerekli gördüğünüz bir iki uygulamayı telefonda saklayabilirsiniz. Sildiğiniz uygulamalara kişisel bilgisayarınızdan yine erişebilirsiniz, ancak bunları telefonunuzdan uzak tutmak genel olarak sosyal medyada harcanan süreyi azaltmaya yardımcı olabilir.
 Kişisel telefonunuzu iş sırasında ve ayrıca okul, yemek ve eğlence etkinlikleri sırasında kapatın veya sessize alın. Ayrıca her sosyal medya uygulamasındaki ayarlar istenilirse değiştirilebilir, işe bildirimleri kapatarak başlayabilirsiniz. Bu sayede sürekli olarak yeni gelecek olan mesajların tetiğinde ve odağında kalmayabilirsiniz.
 Sosyal medyaya her gün belirli bir zaman ayırın. (ders sonrasında, evde dinlenme esnasında vs.) Sorumluluk sahibi olmanıza yardım edebilecek bir zamanlayıcı kullanabilirsiniz.
 Uykudan önce telefonunuzu, tabletinizi ve bilgisayarınızı yatak odanızın dışında bırakabilir, ya da odanızın uzak bir köşesine koyabilirsiniz.
 Sosyal medya ile ilgili olmayan yeni bir hobi edinin. Örneğin; spor, sanat, aşçılık dersleri, online kişisel gelişim atölyeleri olabilir.
 İhtiyaçlarınıza bağlı olarak sosyal medya molası verebilirsiniz. Molanız haftanın 1 günü veya günün belirli aralıkları şeklinde olabilir. Bu kararın kontrolü sizde olsun, sosyal medya hesabınızda değil.
 Günde normalden 1 saat daha az sosyal medyada zaman geçirirseniz, yılda fazladan dolu dolu 2 hafta vakit geçirebileceğiniz boş zaman yaratabilirsiniz.
 Kullanımı yavaş yavaş terk edin. Sosyal medyada ortalama olarak 6 saat zaman geçiriyorsanız. Önce 4 saat, ardından 3 sonra 2 ve 1 saat olacak şekilde yavaş yavaş kullanımınızı sınırlandırın. Günde 20 kere bir uygulamaya giriyorsanız bunun sayısını 7-8 düşürerek işe başlayabilirsiniz.

Temel çıkarımlar

Sosyal medya günümüzde giderek daha fazla vaktimizi alıyor. Ancak bu otomatik olarak ona bir bağımlılık geliştirebileceğiniz anlamına gelmiyor. Sık sık ara vererek, kendinize ve çevrenize net sınırlar koyarak, sosyal medyaya aşırı bağımlılığı zararlı hale gelmeden önleyebilirsiniz. Sosyal medya bağımlılığınızdan şüpheleniyorsanız okulumuz rehberlik servisinden yardım alabilirsiniz. 🙂